Tłumaczenia i przekłady Pisma Świętego na język polski
![](https://adwentysci.krakow.pl/wp-content/uploads/2021/10/Polacy-nie-gęsi.-Tlumaczenia-i-przeklady-Biblii-na-język-polski-OW-800x500.jpg)
Polacy nie gęsi! Poznaj fascynujące fakty o historii Biblii w Polsce. Sięga ona XIII wieku.
Biblia jest przetłumaczona w całości na ponad 700 języków, a jej fragmenty można czytać w ponad 3 tysiącach języków i dialektów. Pierwsze polskie przekłady fragmentów Pisma Świętego niektórzy badacze datują na drugą połowę XIII w. Do dziś powstało ponad 200 polskich tłumaczeń całości lub części Biblii.
Polecamy doskonałe kompendium wiedzy o polskich przekładach Biblii.
(Krótka) historia Biblii w Polsce:
XIII wiek
Księga Psalmów należy do najwcześniej tłumaczonych na język polski fragmentów Biblii. Niektóre przekazy wskazują, że jeden z pierwszych przekładów Psałterza miał powstać w 1280 r. dla księżnej Kingi. Tekst ten nie zachował się i nie ma wystarczających dowodów, aby przyjąć, że jego odpisami są późniejsze tłumaczenia w Psałterzu królowej Jadwigi, Psałterzu puławskim czy Psałterzu krakowskim.
Źródło: polona.pl
XIV wiek
W Polsce z pierwszym śladem przekładów Biblii mamy do czynienia w „Kazaniach świętokrzyskich”, najstarszym polskim dokumencie prozatorskim z przełomu XIII i XIV w.
Źródło: polona.pl
XV wiek
W średniowieczu niezależnie od siebie powstają kolejne polskie przekłady fragmentów Biblii, m.in. Ewangelii czy Księgi Rodzaju. Świadectwa o nich znajdujemy w „Ewangeliarzu” Jana Sandeckiego, „Rozmyślaniach o żywocie Pana Jezusa”, „Kazaniach gnieźnieńskich”. Powstała również Biblia królowej Zofii.
XVI wiek
W 1561 r. katoliccy drukarze wydali przetłumaczoną z łaciny Biblię Leopolity – pierwszy drukowany polski przekład Starego i Nowego Testamentu. Dwa lata później ukazała się protestancka Biblia brzeska, jako pierwsza w całości przełożona z oryginalnych języków.
Wkrótce powstały inne wydania: jak Nowy Testament królewiecki (luteranina Stanisława Murzynowskiego), wydrukowany w Krakowie Nowy Testament Scharffenberga, Biblia nieświeska (Braci Polskich), Biblia Wujka(katolicka). Pierwsze przekłady były przede wszystkim z łaciny, kolejne coraz częściej z języków oryginalnych
Źródło: polona.pl
XVII wiek
W 1632 r. ukazuje się protestanckie wydanie Biblii gdańskiej, które obok katolickiej Biblii Wujka zostaje przyjęte przez większość denominacji religijnych w Polsce
XIX wiek
W 1860 r. powstał Nowy Testament i Psalmy w przekładzie Bolesława Goetzego, zaś w 1871 r. w Wiedniu ukazało się tłumaczenie Biblii hebrajskiej „Wszystko Pismo Święte Starego Przymierza Żydowskie i polskie”.
XX wiek
Józef Kruszyński przetłumaczył księgi Starego Testamentu. To pierwsze katolickie tłumaczenie całości Starego Testamentu z języków oryginalnych. W 1965 r. opublikowano prawdopodobnie najpopularniejszy polski przekład Pisma Świętego – Biblię Tysiąclecia. To pierwsze od czasów Biblii Wujka katolickie wydanie i pierwsze tłumaczenie dokonane z języków oryginalnych. Biblię Tysiąclecia rozpowszechniono w ponad 5 milionach egzemplarzy.
Biblia warszawska, najbardziej popularny przekład protestancki, powstał w 1975 r. dzięki zespołowi tłumaczy powołanych przez Towarzystwo Biblijne w Polsce. W tym samym roku wydana zostaje Biblia poznańska. Przekład z języków oryginalnych dokonany został przez zespół biblistów katolickich.
XXI wiek
Pojawia się wiele ciekawych inicjatyw wydawniczych, takich jak Biblia w przekładzie Ewangelicznego Instytutu Biblijnego (literacka i dosłowna), Biblia Paulistów, Biblia pierwszego Kościoła, czy Uwspółcześniona Biblia Gdańska. W 2017 r. ukazało się pierwsze wydanie Biblii ekumenicznej, nad którą pracował zespół 30 tłumaczy, konsultantów i redaktorów. Pod przekładem podpisali się zwierzchnicy 11 Kościołów w Polsce. Ponadto powstają liczne adaptacje fragmentów Pisma Świętego, kierowane do różnych grup społecznych i etnicznych.
W ostatnich latach powstało wiele nowych tłumaczeń oraz uwspółcześnionych wersji Biblii, o których piszemy w rozdziale „Dla Ślązaków, Górali i Kaszubów. Dla raperów i motocyklistów”.
Poznaj kolejną część wystawy „Biblia. Bestseller wszechczasów”
Powyższy fragment to tylko część interaktywnej wystawy „Biblia. Bestseller wszechczasów”. Zwiedzaj dalej! Kliknij w interesujący Cię temat, aby przenieść się do odpowiedniej strony:
- Bestseller wszechczasów
- Znani o Biblii
- 66 ksiąg w 77 godzin, czyli jak to jest zrobione? Podział Biblii i jej długość
- Polacy nie gęsi. Tłumaczenia i przekłady Pisma Świętego
- Dla Ślązaków, Górali i Kaszubów. Nietypowe przekłady Biblii
- Biblia we współczesnym języku
- Biblijny Kraków. Mapa
- Biblijne inspiracje – czy znasz te dzieła? Biblia a kultura
- Zaczęło się od Napoleona. Biblia a archeologia
- Biblia a nauka
- Jak żyć? Biblia etycznym punktem odniesienia
- Biblia w pigułce
- Biblia a historia. Oś czasu
- Biblia All Inclusive, czyli mapa miejsc biblijnych